FreeBSD [ՀայԹեքՎիքի]

This page is read only. You can view the source, but not change it. Ask your administrator if you think this is wrong.
====== FreeBSD ======

FreeBSD-ն բաց կոդով օպերացիոն համակարգ է, որը հայտնի է իր 
կայունությամբ, անվտանգությամբ և բարձր արդյունավետությամբ։
Այն լայնորեն օգտագործվում է սերվերների, ցանցային ենթակառուցվածքների 
և ներկառուցված համակարգերի մեջ։

===== Պատմություն =====

FreeBSD-ն ստեղծվել է 1993 թվականին՝ Կալիֆոռնիայի Բերկլիի 
Համակարգչային Հետազոտությունների Խմբի (CSRG) կողմից՝ BSD UNIX-ի հիման վրա։
Այն BSD ընտանիքի ամենահայտնի նախագծերից մեկն է։

===== Ճարտարապետություն =====

FreeBSD-ն ամբողջական օպերացիոն համակարգ է, որը ներառում է՝
  * միջուկ (kernel)
  * համակարգային գործիքներ (userland utilities)
  * գրադարաններ (libraries)
  * փաստաթղթավորում

Այս ամբողջ բաղադրիչները զարգացվում են որպես միասնական համակարգ, 
ինչը ապահովում է բարձր համատեղելիություն և կայունություն։

===== Տարբերություններ Linux-ից =====

FreeBSD-ն Linux-ից տարբերվում է իր կառուցվածքով և զարգացման մոդելով։
Linux-ը միջուկ է, մինչդեռ FreeBSD-ն ամբողջական օպերացիոն համակարգ է։

Հիմնական տարբերությունները՝
  * միասնական զարգացում (kernel + userland)
  * BSD լիցենզիա (ավելի ազատ, քան GPL)
  * տարբեր փաթեթային համակարգ
  * տարբեր համակարգային ճարտարապետություն

===== Հիմնական առանձնահատկություններ =====

==== ZFS ֆայլային համակարգ ====

FreeBSD-ն ունի ներկառուցված աջակցություն ZFS ֆայլային համակարգի համար,
որը ապահովում է տվյալների ամբողջականություն, snapshot-ներ և բարձր հուսալիություն։

==== Jails (մեկուսացում) ====

Jails-ը FreeBSD-ի առանձնահատուկ տեխնոլոգիա է, որը թույլ է տալիս 
ստեղծել մեկուսացված միջավայրեր նույն համակարգում՝ նման container-ների։

==== Ports և Packages ====

FreeBSD-ն ունի Ports Collection համակարգ, որը թույլ է տալիս 
կոմպիլացնել ծրագրերը աղբյուրից։

Բացի այդ, հասանելի են նաև պատրաստի փաթեթներ pkg գործիքի միջոցով։

===== Օգտագործում =====

FreeBSD-ն լայնորեն կիրառվում է բարձր ծանրաբեռնվածությամբ սերվերներում 
և ցանցային համակարգերում։

Օրինակ՝ Netflix-ը իր հոսքային ծառայությունների համար օգտագործում է FreeBSD սերվերներ։

Այն օգտագործվում է նաև՝
  * firewall-ներում
  * storage համակարգերում
  * embedded սարքերում

===== Առավելություններ =====

  * բարձր կայունություն
  * ուժեղ անվտանգություն
  * հարմար սերվերային միջավայր
  * զարգացած ցանցային գործիքներ

===== Թերություններ =====

  * ավելի փոքր համայնք Linux-ի համեմատ
  * որոշ ծրագրերի սահմանափակ աջակցություն
  * ավելի բարդ ուսուցման կորը

===== Տեղադրում =====

FreeBSD-ն կարելի է ներբեռնել պաշտոնական կայքից՝

  * [[https://www.freebsd.org|freebsd.org]]

===== Տես նաև =====

  * [[os:linux]]
  * [[storage:zfs]]
  * [[:jails]]
  * [[fundamentals:operating_system|օպերացիոն համակարգ]]
  * [[fundamentals:open_source|բաց կոդ]]