Ֆայլային համակարգ [ՀայԹեքՎիքի]

This page is read only. You can view the source, but not change it. Ask your administrator if you think this is wrong.
====== Ֆայլային համակարգ ======

Ֆայլային համակարգը մեթոդ է, որի միջոցով օպերացիոն համակարգը 
կազմակերպում, պահպանում և կառավարում է տվյալները պահեստավորման սարքերում։

Այն սահմանում է, թե ինչպես են ֆայլերը և թղթապանակները պահվում, 
անվանվում և հասանելի դառնում օգտվողի և ծրագրերի համար։

===== Հիմնական գաղափար =====

Ֆայլային համակարգը ապահովում է կառուցվածք, որի միջոցով տվյալները 
կազմակերպվում են հասկանալի և արդյունավետ ձևով։

Առանց ֆայլային համակարգի տվյալները պահեստավորման սարքում կլինեին 
անկազմակերպ բլոկների տեսքով։

===== Հիմնական բաղադրիչներ =====

  * ֆայլեր — տվյալների առանձին միավորներ
  * թղթապանակներ (դիրեկտորիաներ) — ֆայլերի խմբավորում
  * մետատվյալներ — տեղեկություն ֆայլերի մասին (չափ, թույլտվություններ, ամսաթիվ)

===== Գործառույթներ =====

Ֆայլային համակարգն իրականացնում է՝

  * ֆայլերի ստեղծում, ջնջում և փոփոխում
  * տվյալների կազմակերպում թղթապանակների միջոցով
  * մուտքի վերահսկում և թույլտվություններ
  * տվյալների պահպանում և վերականգնում

===== Տեսակներ =====

Տարբեր օպերացիոն համակարգեր օգտագործում են տարբեր ֆայլային համակարգեր՝

  * [[storage:zfs|ZFS]] — առաջադեմ ֆայլային համակարգ՝ տվյալների ամբողջականությամբ
  * ext4 — լայնորեն օգտագործվում է [[os:linux|Linux]]-ում
  * NTFS — օգտագործվում է Windows-ում
  * APFS — օգտագործվում է macOS-ում

===== Օգտագործում =====

Ֆայլային համակարգերը կիրառվում են՝

  * կոշտ սկավառակներում (HDD)
  * SSD պահեստավորման սարքերում
  * USB կրիչներում
  * ցանցային պահեստներում (NAS)

===== Առավելություններ =====

  * տվյալների կազմակերպված պահպանում
  * հեշտ հասանելիություն ֆայլերին
  * անվտանգություն և վերահսկում

===== Թերություններ =====

  * որոշ համակարգեր կարող են լինել բարդ
  * տարբեր համակարգերի միջև համատեղելիության խնդիրներ

===== Տես նաև =====

  * [[fundamentals:operating_system|Օպերացիոն համակարգ]]
  * [[storage:zfs|ZFS]]
  * [[os:linux|Linux]]
  * [[os:freebsd|FreeBSD]]